Асқазанның қатерлі ісігі - бұл асқазанның шырышты қабығының қатерлі эпителий ісігі. Асқазан қатерлі ісігінің белгілері-тәбеттің төмендеуі, салмақ жоғалту, әлсіздік, эпигастрийдегі ауырсыну, жүрек айну, дисфагия және құсу, тамақтану кезінде тез қанықтыру, кебулер, мелена. Диагнозды анықтауға биопсиямен гастроскопия, асқазанның рентгенографиясы, іш қуысының ультрадыбыстық зерттеуі, эндосонография, ісік маркерлерін анықтау, нәжісті жасырын қанға зерттеу көмектеседі. Асқазан қатерлі ісігінің таралуына байланысты асқазанның ішінара немесе толық резекциясы жасалады; химиотерапия және сәулелік терапия жүргізуге болады.

            Жалпы мәліметтер

            Асқазанның қатерлі ісігі-бұл көбінесе асқазанның безді эпителий жасушаларынан пайда болатын қатерлі ісік. Асқазанның қатерлі ісіктерінің 95% – 9 аденокарциномалар, сирек – басқа гистологиялық формалар-лимфомалар, скамозды жасушалық карциномалар, лейомиосаркомалар, карциноид, аденоакантомалар анықталады.

            Еркектерде асқазан қатерлі ісігі әйелдерге қарағанда 1,7 есе көп; әдетте ауру 40-70 жаста дамиды (орташа жасы 65 жас). Асқазан қатерлі ісігі ас қорыту жолдарының мүшелеріне тез метастаз беруге бейім, көбінесе асқазан қабырғасы (ұйқы безі, аш ішек) арқылы көрші тіндер мен мүшелерге өседі, көбінесе некрозбен және қан кетумен қиындайды. Қан ағымымен ол негізінен өкпеге, бауырға метастаз береді; лимфа жүйесінің тамырлары арқылы - лимфа түйіндеріне.

            Қауіп факторлары: темекі шегу, созылмалы гастрит, асқазан хирургиясы, зиянды анемия, генетикалық бейімділік. Қатерлі ісік ауруының даму қаупі жоғары жағдайлар-асқазан аденомасы, атрофиялық гастрит, созылмалы асқазан жарасы.

             Көбінесе қатерлі ісік орта жастағы және одан үлкен адамдарда дамиды, ер адамдар жиі ауырады. Алайда, қауіп факторларының болмауы асқазан қатерлі ісігінен толықтай аулақ болуға кепілдік бермейді. Бірнеше канцерогендік факторлардың жиынтығы бар адамдар сияқты, асқазан қатерлі ісігі әрдайым бола бермейді.

            Асқазан қатерлі ісігінің белгілері:

            Асқазан қатерлі ісігінің дамуының ерте кезеңі көбінесе клиникалық көріністерсіз жүреді, симптомдар дами бастайды, әдетте, екінші немесе үшінші сатыдағы ісіктермен (шырышты қабаттарға және одан әрі өну). Эпигастрий ауруы (бастапқыда орташа), тамақтанғаннан кейін асқазанның ауырлығы, тәбеттің төмендеуі және салмақ жоғалту, құсуға дейін жүрек айнуы (құсу, әдетте, асқазанның патенттілігінің төмендеуін білдіреді – пилориялық бөлімнің ісігі бітеліп қалады). Кардия аймағында қатерлі ісік дамыған кезде дисфагия (жұтынудың бұзылуы) мүмкін.

            Қатерлі ісіктің үшінші кезеңінде (ісік асқазан қабырғасының барлық қабаттарына бұлшықет пен серозға дейін әсер еткенде) ерте қанықтыру синдромы пайда болады. Бұл асқазанның созылуының төмендеуіне байланысты.

            Өскен кезде қан тамырларына ісінген кезде асқазаннан қан кетуі мүмкін.

            Қатерлі ісіктің салдары: анемия, тамақтанудың төмендеуі, қатерлі ісіктің интоксикациясы жалпы әлсіздіктің, жоғары шаршаудың дамуына әкеледі. Жоғарыда аталған белгілердің кез-келгенінің болуы асқазан қатерлі ісігін диагностикалау үшін жеткіліксіз, осылайша асқазан мен ас қорыту органдарының басқа аурулары пайда болуы мүмкін.

            Алайда, мұндай белгілерді анықтау үшін тексеруден өту және қатерлі ісікті мүмкіндігінше ерте анықтау үшін дереу гастроэнтерологпен кеңесу қажет.

 Асқазан қатерлі ісігінің болжамы және алдын-алу

            Асқазан қатерлі ісігінің алдын алудың негізгі шаралары: қатерлі ісікке дейінгі жағдайлар болып табылатын ауруларды уақтылы емдеу, үнемі дұрыс тамақтану, темекі шегуден бас тарту. Қатерлі ісіктердің дамуын болдырмаудың маңызды шарасы-асқазан шырышты қабығының күйін бақылау және пайда болған ісік процестерін уақтылы анықтау.

Дәрігер хирург Сәбитова Әйгерім Бекболатқызы